Hà Nội mưa sml từ hôm qua sang hôm nay. Rảnh quá làm bài so sánh giữa Bang và San Guo Sha (tam quốc sát) nhé. Trong phạm vi bài viết, mình sẽ so sánh Bang! (cơ bản) và Tam Quốc Sát (nội chiến). Mục tiêu bài viết là xác định xem San Guo Sha có phải là một copycat của Bang, hay là một game riêng biệt sử dụng cơ chế chơi của Bang! (ví dụ một game như vậy là Samurai Sword). Bài viết khá dài, nên mình sẽ chia thành nhiều phần.
PHẦN 1. BỐI CẢNH – THEMATIC FEELING
Bối cảnh của 2 trò chơi có khác nhau về mặt địa lý và thời gian, tuy nhiên có những điểm chung nhất định:
a. Cả hai trò chơi đều mô phỏng lại cuộc chiến giữa các Phe, với điều kiện chiến thắng là kẻ sống sót cuối cùng sau cuộc chiến (Last-man standing). Người chơi có thể lựa chọn các nhân vật với những năng lực khác nhau.
b. Cả hai đều có cơ chế ẩn phe – người chơi sẽ không biết về phe của người chơi khác.
c. Cả hai trò chơi đều hết sức thành công trong việc khắc họa yếu tố hỗn loạn của chiến trường.
PHẦN 2. LỐI CHƠI – GAMEPLAY
Tuy nhiên, những điểm chung trên lại có những khác biệt, dẫn đến những khác biệt trong cách chơi, thể hiện rõ sự khác biệt trong tư duy của tác giả.
a. Về cách chia phe trong 2 trò chơi:
Một trong những điểm khác biệt rõ rệt nhất giữa hai trò chơi này nằm ở sự thống nhất giữa Nhân vật – Phe. Bang! có 2 lượt chia bài riêng biệt, 1 lượt chia phe và 1 lượt chia nhân vật (có thể drafting ở một số chế độ). San Guo Sha thì nhân vật và phe gắn liền (trên lá bài nhân vật có màu khác biệt để đánh dấu nhân vật đó thuộc phe nào). Theo ý kiến chủ quan của người viết, đây là một khác biệt cực kì phù hợp với không khí riêng của từng game, và là một khác biệt quan trọng. Bang! nhấn mạnh đến yếu tố hỗn loạn, khi mà ranh giới giữa Thiện – Ác, Cớm – Cướp, Tốt – Xấu … là cực kì mong manh: một Lucky Duke cách đây 20p có thể là đại diện của chính nghĩa, nhưng giờ lại sát cánh cùng Calamity Joe phơ vỡ sọ cảnh sát trưởng … Còn San Guo Sha với bối cảnh Tam Quốc, tất nhiên một con người không thể tự mình quyết định được nơi mình sinh ra, và chúa công mình phục vụ.
b. Về cơ chế ẩn phe:
Không một game ẩn vai nào bắt người chơi ẩn vai đến hết game không được lật lên cả. Bang! bắt người chơi phải lật lên khi hẹo, còn San Guo Sha thì cho phép người chơi chủ động lật bài khi muốn dùng effect (giống Shadow Hunter). Cơ chế tạo thế chủ động cho người chơi này chắc chắn là một điểm khác biệt hoàn toàn của San Guo Sha khi so sánh với Bang!, và là một cải tiến xuất sắc. Cơ chế này còn tỏ ra vượt trội hơn so với Shadow Hunter – San Guo Sha có ít nhất là 2 thẻ nhân vật, và phe của người chơi được quyết định bằng phe của Nhân vật chính. Điều này tạo ra không gian cho các tình huống chủ động lên kế hoạch, tính toán thời điểm sử dụng effect và lật bài, khiến cho một game San Guo Sha tiềm ẩn nhiều mưu tính và trí tuệ hơn là Bang!
Một điểm cộng nữa cho cơ chế ẩn phe của San Guo Sha là khả năng mở ra các bản mở rộng với nhiều chế độ chơi đa dạng là lớn hơn rất nhiều. Tôi không biết đã có các bản mở rộng như vậy chưa, chẳng hạn như cho phép người chơi thay đổi màu lá nhân vật, lảm gián điệp, kết hôn, cướp tướng của kẻ thù … Tiềm năng sáng tạo của San Guo Sha chắc chắn là cao hơn rất nhiều nếu tính riêng ở cơ chế ẩn phe này, không bó buộc vào việc đưa ra các lá bài với tác dụng mới.
c. Về yếu tố hỗn loạn của chiến trường:
Sự hỗn loạn của chiến trường thể hiện qua cách người chơi đánh bài trên tay mình xuống. Trong bối cảnh số bài bốc thêm hàng turn (thường) là không đổi, việc lựa chọn thời điểm phù hợp để đánh bài là hết sức quan trọng. Quyết định này bị chi phối bởi nhiều yếu tố, trong đó một trong những yếu tố quan trọng là nhịp độ của game. Bang! có tiết tấu game nhanh hơn nhiều so với San Guo Sha, do đó người chơi cũng có nhiều động lực để đánh bài hơn trong mỗi lượt – đây là một điểm tương đồng của Samurai Swords. Có thể tại số ván chơi San Guo Sha của tôi là quá ít, nhưng cảm giác khi chơi San Guo Sha thì tiết tấu game có vẻ chậm hơn Bang!, có nhiều thời gian để suy nghĩ về các nước bài tiếp theo hơn. Với những người chơi mắc bệnh thích-suy-nghĩ, thì có vẻ San Guo Sha là một lựa chọn phù hợp hơn nhiều.
TomaszDink's Cardboard Guru 